Kênh thông tin mua bán, cho thuê nhà đất số 1

Hỗ trợ vay ngân hàngHỗ trợ vay ngân hàng

"Không dễ đánh thuế biệt thự bỏ hoang"

12/09/2012 09:45

Mới đây, UBND TP Hà Nội vừa đề xuất Bộ Tài chính thực hiện việc đánh thuế hoặc xử phạt các chủ sở hữu của nhà bỏ hoang, không đưa vào sử dụng. Liệu giải pháp này sẽ sớm chấm dứt tình trạng lãng phí trên và lành mạnh hóa thị trường?

TS Phạm Sỹ Liêm - Viện trưởng Viện Nghiên cứu đô thị và phát triển hạ tầng đã có cuộc trao đổi về vấn đề trên.

Thưa ông, bức tranh đô thị xấu xí bởi những công trình dang dở, hoang phế và biệt thự bỏ hoang là một trong số đó. Nhưng đó có phải là vấn đề chỉ gặp ở thị trường BĐS Việt Nam không?
"Không dễ đánh thuế biệt thự bỏ hoang" | ảnh 1
TS Phạm Sỹ Liêm

- Những TP trở nên hoang vắng vì người dân không tìm được việc làm, phải đi kiếm sống nơi khác, bỏ lại nhà hoang vì bán hay cho thuê cũng không có người hỏi tới. Tại Đức, tôi đã thấy nhiều khu biệt thự rất đẹp nhưng trống vắng và xuống cấp tại TP Postdam gần Berlin vì nguyên nhân như vậy. Gần đây được tin có “TP ma” cạnh TP Côn Minh và tại khu Nội Mông (Trung Quốc) được xây dựng hiện đại theo kế hoạch “Đại khai phá miền Tây” nhưng không ai đến ở. Tôi cũng thấy cảnh rất nhiều cần trục tháp đứng yên cạnh các cao ốc xây dở dang tại Băng Cốc trong cơn khủng hoảng tài chính Châu Á năm 1997. Tóm lại trong kinh tế thị trường, tình trạng nhà để không hay công trình đang xây dựng thì bị dừng giữa chừng không phải là chuyện hiếm. Có điều theo luật pháp thì nhà đã xây xong dù có sử dụng hay không đều phải được bảo trì, còn công trình đang xây dựng mà bị dừng lại một thời gian thì phải làm công tác thu dọn và tổ chức bảo vệ công trường rồi báo cáo cho cơ quan cấp giấy phép xây dựng biết. Nếu dừng lại quá lâu (ở Pháp là trọn 3 năm), muốn tiếp tục thi công thì phải xin cấp giấy phép mới.

UBND TP Hà Nội đã quyết mạnh tay chấm dứt tình trạng trên với đề xuất đánh thuế 5 - 10% biệt thự bỏ hoang? Quan điểm của ông như thế nào?

- Trong vấn đề này có 6 chuyện phải làm rõ: Thế nào là biệt thự bỏ hoang? Địa điểm và số lượng của chúng? Vì sao bỏ hoang? Ai là chủ sở hữu của chúng? Đánh thuế nhằm mục đích gì? Thuế biệt thự bỏ hoang thuộc sắc thuế gì?

Trước đây khoảng một năm, do báo chí lên tiếng nên Thủ tướng Chính phủ có giao cho Hà Nội điều tra nắm tình hình và báo cáo lại. Tiếc rằng sau mấy tháng chỉ có tin là Hà Nội đã báo cáo, nhưng ngoài con số mấy trăm biệt thự ra thì chẳng có thông tin gì khác! Mãi đến nay mới thấy đề xuất giải pháp đánh thuế. Nếu nhân dịp này mà công bố toàn bộ nội dung bản báo cáo thì hay biết mấy, dễ đóng góp ý kiến.

Như vậy, chúng ta đã có tiêu chí cụ thể để đánh giá đó là biệt thự bỏ hoang?

- Tôi chưa nghe nói có tiêu chí gì. Theo hiểu biết của tôi thì chúng có thể phân ra thành ba loại lớn: Thứ nhất là loại biệt thự đang xây dựng dở dang thì ngừng, chưa có thể sử dụng; thứ hai là loại biệt thự đã xây dựng hoàn chỉnh nội ngoại thất nhưng đóng cửa để đấy, không sử dụng; thứ ba là loại biệt thự đã hoàn thành xây dựng nhưng bị bỏ mặc, không người ở và cũng không người trông nom, dần dần bị xuống cấp và hoang phế.

Loại thứ nhất không phải là biệt thự bỏ hoang mà chỉ là công trình đang xây dựng dở dang thì ngừng lại, để hoang phế. Loại thứ hai cũng không phải biệt thự bỏ hoang mà là biệt thự vắng chủ. Chỉ có loại thứ ba mới thực sự là biệt thự bỏ hoang. Tôi nghĩ, đối tượng đánh thuế theo đề nghị của Hà Nội có lẽ thuộc loại thứ nhất. Nếu đúng như vậy thì đó là đánh thuế vào công trình xây dựng dở dang chứ không phải đánh thuế vào biệt thự bỏ hoang, vì đã làm gì có biệt thự. Loại biệt thự thứ hai thì không thể đánh thuế, vì đây chỉ là biệt thự có chủ nhưng chủ nhà tạm vắng ít lâu vì rất nhiều lý do, vả lại căn hộ chung cư và nhiều loại nhà khác cũng có thể như vậy chứ không riêng gì biệt thự. Loại biệt thự thứ ba nếu có, đại loại như biệt thự thời Pháp bỏ hoang còn sót lại tại nhiều khu nghỉ mát núi cao, thì phải xử lý cách khác chứ có chủ đâu mà nộp thuế.

"Không dễ đánh thuế biệt thự bỏ hoang" | ảnh 2

Vậy, theo ông, việc đánh thuế này có khả thi để chấm dứt những biệt thự hay công trình bị bỏ hoang không?

- Dù muốn đánh thuế hay xử lý bằng cách nào khác loại công trình biệt thự xây dựng dở dang quá lâu thì trước hết phải làm rõ thực trạng và nguyên nhân của tình hình. Nếu công trình thuộc dự án BĐS nhưng dự án bị đình trệ do rủi ro thị trường bất khả kháng, thì nên tìm cách giúp đỡ nhà kinh doanh (kể cả nhà kinh doanh thứ cấp) vượt qua thời buổi khó khăn chứ sao lại bồi thêm “phát súng ân huệ”? Nếu công trình dở dang nhưng đã bàn giao cho người mua, thế nhưng chủ sở hữu cũng không xây dựng tiếp vì có xong cũng không thể ở được mà lại còn phải thuê người trông, do khu vực dự án chưa có hoặc chưa đủ hạ tầng, an ninh kém. Khi đó nếu bắt nộp thuế họ cũng không nộp vì nào có tội gì? Vả lại làm gì đã hoàn tất hồ sơ và được cấp sổ đỏ!

Vậy thì chỉ còn các công trình biệt thự dở dang riêng lẻ ít ỏi tại các địa điểm chen vào khu vực đô thị đã tương đối hoàn chỉnh là đáng xử lý vì nó làm tổn hại bộ mặt đô thị, gây ô nhiễm và là nơi cho các phần tử bất hảo qua lại, ảnh hưởng đến cuộc sống của các hộ dân gần đó. Với các công trình dở dang loại này thì cần nhanh chóng xóa bỏ chúng bằng biện pháp khác chứ chẳng nhẽ cho nộp thuế để tồn tại lâu dài?

Nếu muốn xử lý bằng cách đánh thuế thì xin cân nhắc mấy vấn đề sau: Số lượng đối tượng nộp thuế và tổng số thuế thu được có tương xứng với công sức của cơ quan thu thuế và với việc Quốc hội phải quyết định ra một sắc thuế mới? Đây là thuế đánh vào giá trị tài sản nhưng là tài sản “dở dang”, việc áp giá rất không dễ dàng. Đây là thuế thu một lần hay thu hàng năm? Nếu thu hàng năm thì bao giờ hết trách nhiệm nộp thuế?...

(Theo Baoxaydung)

Dành cho người xây nhà

Chat với Batdongsan.com.vn